Door Jos de Jong - NLMagazine, Oorlog, Vrede, Defensie, wapenindustie en ellende - Europa werd ooit opgebouwd vanuit één centrale gedachte: Nooit meer oorlog. Na de verwoestingen van de Tweede Wereldoorlog koos het continent voor samenwerking, diplomatie en economische verbondenheid in plaats van militaire rivaliteit. Het lijkt er echter steeds meer op dat deze koers steeds verder naar de achtergrond verdwijnt.
Meer dan afschrikking - Europa's gevaarlijke koers
Waar het de laatste jaren aanvankelijk draaide om de verdediging van Oekraïne, verschuift dit denkbeeld steeds meer naar de gedachte dat een rechtstreeks conflict met Rusland onvermijdelijk zou zijn. Europese leiders spreken vaker over herbewapening, hogere defensiebudgetten en voorbereiding op een mogelijke oorlog. Daardoor ontstaat een gevaarlijke situatie waarin beide partijen elkaars defensieve maatregelen als offensieve voorbereidingen zien.
Nieuwe confrontaties…
Rusland bekijkt deze ontwikkelingen bovendien door de bril van zijn geschiedenis. De invasies van Napoleon en later Operatie Barbarossa van nazi-Duitsland hebben diepe sporen nagelaten in het Russische veiligheidsdenken. Wanneer Moskou de uitbreiding van Europese legers, nieuwe raketsystemen en harde politieke uitspraken ziet, wordt dat volgens Ricardo Martin (*) niet ervaren als afschrikking, maar als een mogelijke voorbereiding op een nieuwe confrontatie.
Beperkte Europese krijgsmacht
Tegelijkertijd wijst hij er op dat Europa ondanks de forse investeringen nog altijd geen volledig geïntegreerde krijgsmacht heeft. Defensie-industrieën zijn versnipperd, militaire samenwerking verloopt moeizaam en zonder Amerikaanse steun zou Europa volgens hem beperkt zijn in een langdurig militair conflict.
Daarnaast stelt hij dat Rusland op verschillende gebieden, zoals hypersonische raketten en langeafstandswapens, momenteel een technologische voorsprong heeft. Hierdoor zou de gedachte dat Rusland militair eenvoudig kan worden verslagen, wel eens weinig realistisch kunnen zijn.
Wie wil nu eigenlijk waarom een oorlog
De grootste zorg is dat politieke leiders steeds vaker lijken uit te gaan van de onvermijdelijkheid van een oorlog. Grote oorlogen ontstaan zelden omdat iemand ze bewust wil, maar doordat wantrouwen, misrekeningen en voortdurende escalatie uiteindelijk uit de hand lopen, waarbij macht en geld een hele belangrijke sleutelrol heeft.
Wat denkt u
Zou Europa nog trouw blijven aan zijn oorspronkelijke idealen van vrede, diplomatie en samenwerking, of is het slechts een illusie die steeds verder opschuift naar een samenleving waarin militarisering, voortdurende dreigingsbeelden en confrontatie de boventoon voeren.
*Bron: Ricardo Martin - Is Europe preparing for a new war against Russia? Beyond Deterrence, Europe’s Dangerous Drift
