Is de AI-wedloop met Qwen 3.5 voorbij? - NLMagazine/AI, IT, Qwen 3.5, VIDEO - Jarenlang ging het debat over kunstmatige intelligentie over één ding:wie bouwt het slimste model? Groter, zwaarder, meer chips, meer miljarden. Maar terwijl in Silicon Valley de datacenters blijven groeien, gebeurde deze week iets dat fundamenteler is.
Alibaba lanceerde Qwen 3.5; een serie AI-modellen die niet in een gigantisch serverpark draaien, maar gewoon op een laptop, zonder abonnement, zonder internetverbinding en zonder dat een bedrijf meekijkt. Whoah! Dat is geen technische verbétering, maar een complete máchtsverschuiving.
Klein is het nieuwe groot
Het 9B-model uit de Qwen-reeks is klein genoeg om lokaal te draaien en scoort op universitaire redeneertests 81,7 punten. Ter vergelijking: een model van OpenAI dat dertien keer zo groot is, haalt 80,1. Dat verschil lijkt klein. Maar de implicatie is enorm.
We zijn gewend geraakt aan het idee dat krachtige AI alleen beschikbaar is via betaalde abonnementen en cloudplatforms van bedrijven als OpenAI en Anthropic. Je logt in, je betaalt en je vertrouwt erop dat je data netjes wordt behandeld. Qwen draait echter lokaal op je eigen apparaat. Dat betekent dat:
- Juridische documenten privé blijven;
- Medische gegevens de laptop niet verlaten;
- Financiële analyses niet via buitenlandse servers gaan.
In een tijd waarin digitale autonomie steeds belangrijker wordt, is dat geen detail. Dat is een principiële stap.
Van angst naar toepassing
De modellen verwerken tekst, beeld en video. Even een bonnetje scannen, een contract samenvatten, een code schrijven of een video maken en analyseren. Allemaal óffline. Dat dit uit China komt, is natuurlijk geen toeval.
Waar in het Westen de discussie vaak draait om risico’s en regulering, zien we in China een sterke focus op praktische toepassing. AI zit daar in navigatieapps (vraag je navigatie-app waar je kunt eten), webwinkels (laat je shopping-app kiezen tussen twee paar schoenen) en zelfrijdende taxi’s.
Toen de AI-videotool Seedance 2.0 verscheen, klonk in Hollywood bezorgdheid. In China overheerste nieuwsgierigheid. Filmregisseur Jia Zhangke maakte er direct een korte film mee waarin hij met een AI-versie van zichzelf in gesprek gaat. Zijn boodschap: ‘Technologie vervangt kunst niet, mensen bepalen hoe ze haar gebruiken’.
Het resultaat
Chinese consumenten ervaren AI als iets nuttigs in hun dagelijks leven, niet als iets om je zorgen over te maken. Uit een KPMG-onderzoek in 47 landen blijkt dat 69 procent van de Chinezen vindt dat de voordelen van AI opwegen tegen de risico’s. In Amerika is dat slechts 35 procent.
Onderzoekers wijzen op een dieperliggende verklaring: China is in de afgelopen decennia zo snel gemoderniseerd dat ingrijpende verandering voor veel Chinezen de norm is. Technologieschrijver Afra Wang beschrijft hoe haar grootmoeder ooit vijf uur liep om een klok te kopen zodat haar kinderen op tijd op school konden komen. “Vandaag heeft haar Xiaomi-telefoon haar een online shopverslaving bezorgd, en bezorgdrones vliegen boven haar flat. AI lijkt simpelweg de volgende rotatie van een wiel dat altijd vooruit blijft draaien.”
De echte vraag
Misschien is de AI-wedloop niet langer: “Wie heeft het slimste model?’, maar misschien is de vraag nu: “’Wie maakt AI van iedereen?” Als krachtige AI gratis, open source en offline beschikbaar wordt, verschuift het speelveld. Dan wordt AI geen dienst meer waarvoor je maandelijks betaalt, maar een gereedschap dat van jou is.
En dat roept vragen op:
- Wat betekent dit voor Europese technologiebedrijven?
- Wat betekent dit voor onze digitale onafhankelijkheid?
- Wat betekent het voor privacywetgeving?
- Wat betekent dit voor het publieke debat over AI?
Is dit een bevrijding van Big Tech of juist een nieuwe afhankelijkheid, maar dan van een andere grootmacht? De discussie hierover is nog maar net begonnen.
Wat vindt u?
Reageer via NLMagazine.nl of stuur een bericht naar Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
Het debat over AI gaat niet alleen over technologie, het gaat over wie de controle heeft. En die vraag raakt ons allemaal.
Jos de Jong
