NLMagazine/Noord-Holland/Woningnood in beeld gebracht - Wanneer Ilvy Njiokiktjien haar camera optilt, gebeurt er meer dan alleen het vastleggen van een beeld; zij vangt tijd, zij vangt mensen en zij vangt verhalen die anders onzichtbaar blijven.
Wonen’, verhalen van woningnood.
Dit jaar is Ilvy zij geselecteerd voor de jaarlijkse documentaire foto-opdracht voor de Provinciale Atlas Noord-Holland, beheerd door het Noord-Hollands Archief. Het thema: ‘Wonen’,verhalen van woningnood’. Een onderwerp dat geen cijfers alleen kan dragen, maar gezichten nodig heeft. Blikken. Huiskamers. Wachtlijsten die voelbaar worden.
Betaalbare woningen worden schaars
In Noord-Holland (en eigenlijk ook heel ver daarbuiten) is de woningnood bepaald geen abstract begrip meer. Dat geldt voor grote groepen mensen, voor de student die noodgedwongen op een bank slaapt, voor het gezin dat geen stap verder komt, voor de oudere die geen passende woning vindt etc etc etc. De vraag is giga groot, maar de ruimte is schaars en de druk is voelbaar in straten, wijken en levens. Wat betekent het als je geen (passende) woning hebt? Wat doet dat met je toekomst, je zekerheid, je gevoel van thuis? En waar gloort hoop?
Beeldvorming
Njiokiktjien zal dit niet benaderen als een buitenstaander. Haar werk wordt al jaren gekenmerkt door nabijheid en betrokkenheid. Ze kijkt niet alleen, ze lúistert. Ze verdiept zich in cijfers, percentages en statistieken, maar zoekt daarachter de mens. Zoals zij eerder maatschappelijke vraagstukken wist te ontrafelen in indringende beelden, zo gaat zij nu ook de breedte van het woningtekort zichtbaar maken. Streefdoelen en beleidsplannen krijgen een gezicht en grafieken worden verhalen.
Fotograaf des Vaderlands
“Als fotograaf ben je ook een cultureel antropoloog,” zegt zij zelf. Die houding typeert haar oeuvre; zorgvuldig, onderzoekend, mensgericht. Als fotojournalist, filmmaker en podcastmaker documenteert zij al jaren wereldse sociale en politieke kwesties. Ilvy werd als eerste vrouw onderscheiden met de Zilveren Camera en werd in 2013 benoemd tot Fotograaf des Vaderlands, een erkenning van haar scherpe blik en maatschappelijke betrokkenheid. Ook internationaal oogst haar werk veel lof.
Provinciale Atlas Noord-Holland
Dat juist zij nu de verhalen van woningnood in Noord-Holland vastlegt, is geen toeval. De ‘Provinciale Atlas Noord-Holland’ is immers geen gewone collectie. Het is een visueel geheugen van de provincie vol met prenten, kaarten, tekeningen en foto’s die laten zien hoe Noord-Holland zich door de eeuwen heen heeft ontwikkeld.
Sinds 1991 verstrekt de provincie jaarlijks een documentaire foto-opdracht. Eerdere edities werden uitgevoerd door fotografen als David Galjaard, Jeroen Toirkens, Martijn van de Griendt, Heleen Peeters, Lars van den Brink, Ahmet Polat en Natascha Libbert, makers die elk op hun eigen manier tijdsbeelden schiepen.
Nu is het de beurt aan Ilvy Njiokiktjien om het heden vast te leggen. Niet alleen als document voor later, maar als spiegel voor nu. Want woningnood is meer dan een maatschappelijk probleem; het is een menselijke realiteit. En als iemand die realiteit in al haar kwetsbaarheid, kracht en complexiteit kan tonen, dan is zij het. Met Ilvy krijgt de provincie geen registratie, maar een verhaal.
Jos de Jong











